روز سعدي، حقوق بشر و يك پيشنهاد
اول ارديبهشت ماه جلالي
بلبل خواننده بر منابر قضبان
بر گل سرخ از نم اوفتاده لآلي
همچو عرق بر عذار شاهد غضبان
روز اول ارديبهشت را كه شيخ اجل سعدي عليه الرحمه در ديباچه گلستان روز آغاز اين مجموعه عنوان كرده، روز بزرگداشت سعدي نامگذاري كردهاند.
من هم كه يك جوري شيرازي به حساب ميآيم (درست است كه نجف آبادي هستم، اما از قديم گفتند كه اهل كجايي؟ اهل همان جايي كه خانمت اهل آنجاست! من هم كه خانمم شيرازي است، البته بخش مهمي از جواني خودم نيز در شيراز گذشته و افتخار نمايندگي مردم بافرهنگ آن شهر را هم داشتهام. پس به اين دلايل محكم، شيرازي به حساب ميآيم!!) پس در اين روز نميتوانم از شيخ بزرگ حكمت و ادب ايران، سعدي شيرازي، ياد و تجليل نكنم.
اما از اين فرصت ميخواهم استفاده كنم و كمي درباره ايده تشكيل معاونت حقوق بشر كه خوشبختانه بسيار مورد استقبال قرار گرفته است، بنويسم.
خوب حتما شنيدهايد كه در سازمان ملل متحد اين شعر نغز سعدي را نوشتهاند و به عنوان نماد همبستگي بشر، اين سخن ارزشمند وي را ارج نهادهاند كه:
بني آدم اعضاي يكديگرند
كه در آفرينش ز يك گوهرند
چو عضوي به درد آورد روزگار
دگر عضوها را نماند قرار
حقيقت اين است كه انسانها فارغ از رنگ و نژاد و اعتقاد، همه چون اعضاي يك پيكر به هم وابسته هستند* و كمال انسانيت در آن است كه به همنوعان خود پيش از هر معيار و ملاكي براي تمايز، به اصل انسان بودن و حرمت و كرامت انساني نگاه كنيم. پاسداشت حقوق انسان و دفاع از كرامت انساني، اصلي جهانشمول است و مبنايي براي شكلگيري هنجارهاي اخلاقي مورد پذيرش همه همنوعان بشر.
ايده تشكيل معاونت حقوق بشر از آنجا شكل گرفت كه نهادي براي پيگيري مستمر و دفاع از حقوق بشر و ممانعت از نقض آن در جامعه ايران به وجود آيد. مردم به عنوان صاحبان حق و منشأ قدرت رئيسجمهور و دولت، حق دارند كه دفاع از حقوق خود را از رئيسجمهور بخواهند.
وقتي استقبال نخبگان علمي كشور و حقوقدانان برجستهاي همچون دكتر كاتوزيان و دكتر آخوندي و بزرگواران ديگر را ميبينم كه در اين چند روز از اين پيشنهاد استقبال كردهاند و توصيهها و پيشنهادهايي نيز ارائه دادهاند، احساس روشني به من دست ميدهد كه به يكي از نيازهاي واقعي جامعه پرداختهام و دست روي نقطهاي اساسي گذاشتهام. طبيعي است كه اين همزباني و همدلي مرا در پيگيري جدي تا به ثمر نشستن اين پيشنهاد مصرتر خواهد كرد.
ميخواهم در همانجا از تمام كساني كه در اين زمينه، شفاهي و مكتوب، به من پيشنهاد دادهاند، تشكر كنم. البته هنوز در مورد اينكه اين مسئوليت را در دولت احتمالي آينده به چه كسي پيشنهاد بدهم، تصميمي نگرفتهام و با دوستان مشاورم در حال حاضر بيشتر در رابطه با سازوكار و ساختار و وظايف و اختيارات اين معاونت در مجموعه رياست جمهوري بحث ميكنيم.
اما براي آنكه به تعهد خود نسبت به احترام و تبعيت از خرد جمعي هم عمل كرده باشم، در همينجا اين موضوع را به بحث ميگذارم. خوشحال ميشوم دوستاني كه به وبلاگ من سر ميزنند، اين مطلب را ميخوانند، به طور مشخص به اين دو سؤال پاسخ دهند تا با جمعبندي آنها بتوانم تصميم بهتري در شكل دادن به ايده تشكيل معاونت حقوق بشر و افزايش كارآيي و اثربخشي بيشتر آن اتخاذ كنم.
يكي اينكه معاونت حقوق بشر رئيسجمهور چه وظايف و اختياراتي بايد داشته باشد و چگونه بايد عمل كند؟ دوم اينكه از ميان حقوقدانان برجسته كشور كدام شخصيتها را براي تصدي اين سمت پيشنهاد ميكنيد؟
خوشحال ميشوم كه به اين سؤالها پاسخ دهيد.
* قرآن هم به برابري انسانها تأكيد دارد و اساسا روح كلام سعدي از اين آيه قرآن گرفته شده است: يا ايها الناس انا خلقناكم من ذكر و انثي و جعلناكم شعوبا و قبائل لتعارفوا، ان اكرمكم عند الله اتقيكم
